Nếu mỗi nền văn hóa lâu lăm đều gắn liền với những bảo bối linh thiêng, giống như Nhật phiên bản có “Tam Chủng Thần Khí”, trung quốc có “Trấn Quốc đưa ra Bảo”, giỏi Triều Tiên bao gồm “Thiên Phù Tam Ấn”, thì việt nam cũng từ hào nói đến bốn bảo vật thần thánh – “An nam Tứ Đại Khí”.

An nam Tứ Đại Khí còn gọi là Nam Thiên Tứ Bảo Khí, xuất xắc Nam Thiên Tứ Đại Thần Khí, gồm có: tượng Phật chùa Quỳnh Lâm, tháp Báo Thiên, chuông Ngân Thiên (có tư liệu nói là chuông Quy Điền), cùng vạc Phổ Minh. Đây được coi là 4 kỳ quan, 4 quốc bảo, 4 công trình nghệ thuật và thẩm mỹ dưới thời Lý, Trần.

Vậy thì, vị sao chúng được vinh danh là “đại khí”, “bảo khí”, giỏi “thần khí” – nghĩa là phần đa báu vật hoàn toàn có thể chấn hưng cả một quốc gia, quyết định đến sự phồn vinh xuất xắc suy vong của cả một dân tộc? chắc rằng câu vấn đáp sẽ không chỉ giới hạn ở tầm mức độ bề cố gắng của quy mô, mức độ sắc xảo của nghệ thuật, xuất xắc mức độ lớn lao của tinh hoa và văn hoá. Mà chuyên sâu hơn, nó còn chứa đựng nhiều kín đáo của cả 4000 năm lịch sử.

Và nếu nhìn lại đông đảo “bộ tứ” của Đại Việt, ta hoàn toàn có thể thấy tất cả đều là đa số bậc thánh thần. Ví như An phái nam Tứ bạt mạng thờ 4 vị thánh linh thiêng; Hoa Lư Tứ Trấn thờ tư vị thần trấn giữ các hướng đông, tây, nam, bắc của vùng đất rứa đô; tốt Thăng Long Tứ Trấn là 4 ngôi đền rồng thiêng thờ các vị đại thần đảm bảo an toàn cho tởm thành.

Phải chăng An nam giới Tứ Đại Khí cũng cần phải mang trong mình phần lớn yếu tố linh thiêng và cao cả nhường ấy, mới rất có thể được coi là vật báu chấn hưng dân tộc Việt?

Nhưng gồm lật giở cả Đại Việt sử ký kết toàn thư cũng không kiếm được lời lý giải cho sự thành lập của tứ đại khí này. Gồm chăng, thì những cái thương hiệu như tháp Báo Thiên, phân phát Phổ Minh, hay chùa Quỳnh Lâm chỉ lác đác mở ra đôi lần như một dự án công trình nghệ thuật hay một di tích bị hủy diệt bởi chiến tranh. Chính sử dường như vẫn luôn luôn tránh né những mẩu chuyện mang nguyên tố thần thoại, trong khi huyền sử lại chỉ được lẹo nối qua đa số lưu truyền với ghi chép dân gian.

Bởi vậy, để tìm lời giải thích cho bốn bảo bối nói trên, họ hãy lần theo những truyền thuyết xưa còn để lại. Mặc dù nó sở hữu sắc màu sắc huyền thoại, mặc dù nó bao hàm yếu tố tâm linh khó giải thích bằng lời, thì dẫu sao đó vẫn là 1 phần của lịch sử mà dân gian vẫn cất giữ cho chúng ta đến ngày hôm nay.

*
(Ảnh minh hoạ)

Câu chuyện bắt đầu từ thời vua Thần Nông khoảng 5000 năm trước đây. Sau thời điểm thống độc nhất vô nhị sơn hà, Thần Nông lấy lệ thu linh khí Hoa Hạ xuống núi Thái Sơn, khiến cho đồng đen trong tâm núi Thái tô kết tinh thành trâu vàng của Trung Hoa. Lúc thiên hạ thanh bình hoặc khi tất cả chúa thánh ra đời, thì vào rất nhiều đêm trăng sáng, trâu xoàn lại thoát khỏi núi, cất cánh lơ lửng trên không trung, toả sáng cả một vùng.

Núi Thái đánh vốn là nơi tất cả mỏ đồng black quý hiếm. Các thầy phong thuỷ trung quốc cho rằng đồng đen là mẹ của vàng, bởi vậy các đời vua đều thu thập đồng đen ở Thái đánh đem bỏ vào kho, rồi lấy lệ cho trâu vàng không được rời ra khỏi núi.

Thời công ty Đường, vua Đường Ý Tông sai Cao Biền sang làm tiết độ sứ tại nước ta. Cao Biền sớm phân biệt linh khí phương nam cường thịnh yêu cầu đã trấn yểm những thế đất, thu toàn bộ tinh hoa linh khí của Đại Việt vào bụng 36 bé trâu vàng rồi mang đến giam bên dưới núi Thái Sơn thuộc với nhỏ trâu quà của Hoa Hạ.

Đến đời vua Tống Thái Tông, sau thời điểm bại trận trước quân ta ở bỏ ra Lăng cùng Bạch Đằng, vua Tống sai đào trâu mang về yểm ở hoàng cung, trong số đó có cả nhỏ trâu vàng china và 36 bé trâu rubi giữ linh khí Đại Việt.

Sau đó, khi nhị vị thánh tăng của Đại Việt là Nguyễn Minh Không cùng Từ Đạo Hạnh vân du đến Trung thổ, các vị đã giúp nhà Tống trừ tà trên hoàng cung buộc phải được vua Tống ban thưởng đồng đen. Nhị vị thánh tăng đã lấy lệ thu hết cả kho đồng đen, đồng thời lấy lại 36 con trâu vàng bao gồm chứa tinh anh của dân tộc bản địa Việt. Từ đó, linh khí Đại Việt lại rực sáng sủa cả trời nam.

Sau lúc trở về, Nguyễn Minh Không và Từ Đạo Hạnh đã dùng số đồng đen thu được đúc thành tư bảo khí duy trì nước, được gọi là phái nam Thiên Tứ Đại Thần Khí.

Bởi bởi đồng đen là tinh xảo trên núi Thái Sơn, mang trong mình linh khí của trời đất, vậy đề xuất tứ bảo khí của Đại Việt, một giải pháp tự nhiên, đã có trong bản thân một sức mạnh thần kỳ.


*
Núi Thái Sơn nằm tại vị trí miền sơn Đông Trung Quốc.

Bảo khí sản phẩm nhất: Đỉnh tháp Báo Thiên

Chùa Báo Thiên được tạo ra từ thời vua Lý Thánh Tông. Vào niên hiệu Long Thuỵ tỉnh thái bình (1056), vua ngự thuyền ra hồ tây thưởng ngoạn. Thốt nhiên đâu mở ra một tín đồ lạ trách mắng vua rằng: “Nhà ngươi làm cho chúa trời Nam, sao không lo ngại tu đức, sửa sang chính vì sự mà lại rong chơi? bởi thế vua có tác dụng gương mang lại kẻ xấu, cho bầy tham quan lại ô lại, cường hào ác bá hiếp đáp dân lành. Ta là thần giữ vấn đề mưa gió vùng này. Ni thấy dân khổ nên báo đến vua hay”, nói hoàn thành bèn trở thành mất.

Vua Lý Thánh Tông vội trở về kinh, kiểm soát và chấn chỉnh lại triều chính, mặt khác sai bạn xây chùa để tạ ơn Trời Phật, vì chưng vậy chùa mới có tên là “Báo Thiên”. Sang trọng năm sau, bên vua lại mang lại dựng một toà tháp cao đôi mươi trượng (40m) tất cả 12 tầng.

Đến đây, nhị vị thánh tăng lại dùng đồng đen để đúc bắt buộc đỉnh tháp (tầng thiết bị 13). Cũng tính từ lúc đó những vày tinh tú trên ngoài hành tinh đều hướng đến phương nam, đêm đêm toả hào quang thắp sáng đất Thăng Long.

*
(Ảnh minh hoạ: Wikipedia)

Bảo khí lắp thêm hai: Tượng Phật miếu Quỳnh Lâm

Bức tượng tại chùa Quỳnh Lâm không chỉ là được chế tạo từ đồng đen, mà bên phía trong còn cất giữ 18 viên xá lợi của các vị người thương tát Đại Việt, lại thêm 360 viên đá linh khí từ những đền bái chư thánh và hero của Đại Việt. Vị chứa tinh nhanh của dân tộc, nên đây là bức tượng rất linh thiêng vào số 1 cõi trời Nam. Có câu nói rằng, chỉ cần pho tượng vẫn còn thì Trung Nguyên mãi mãi tất yêu xâm phạm bờ cõi An Nam.

Bảo khí thiết bị ba: phân phát Phổ Minh

Vạc đặt trong chùa Phổ Minh ngơi nghỉ Nam Định. Theo tế bào tả, phân phát nặng cha vạn cân, bên ngoài có hình long uốn lượn cùng hình chim âu vẫn bay, trên thành gồm 100 lỗ hình trái trứng thay mặt cho nhỏ Rồng con cháu Tiên. Trong những lỗ lại đặt một tượng rồng kim cương để tụ tập linh khí của cái dõi Bách Việt. Bệ vạc xung khắc tên tất cả các vị vua của dân tộc, từ ghê Dương Vương, Lạc Long Quân, cho đến vua Lý Thánh Tông.

Tục truyền rằng, ngay sau thời điểm vạc được an trí, trên không tồn tại tiếng nhạc vang lừng, rồi hàng vạn con hạc trường đoản cú đâu về cất cánh lượn. Hào quang từ trong vạc phát ra sáng sủa chói một vùng. Ngài Minh không thấy vậy bắt đầu nói rằng: “Không ngờ linh khí tụ nhanh đến vậy. Tiếp sau đây trên trăm năm sẽ sở hữu giặc phương Bắc, thiên hạ không người nào địch nổi. Nhưng khu vực đây một vị đại thánh sẽ giáng trần phá tan giặc đó”.

Quả nhiên, mảnh đất nền ấy là vị trí phát tích ra bên Trần sau này. Còn người anh hùng đó đó là Hưng Đạo Vương è cổ Quốc Tuấn, ba lần thắng lợi quân Nguyên Mông.

Bảo khí trang bị tư: Chuông Ngân Thiên

Khi nói đến thần khí thứ tư, có chủ kiến cho rằng sẽ là chuông Quy Điền ở chùa Một Cột. Tuy nhiên chuông Quy Điền không hẳn do hai vị thánh tăng đúc nên, không chỉ có thế cũng không diễn tả được chân thành và ý nghĩa linh thiêng như cha thần khí còn lại. Bởi vậy, trả thiết này e rằng không phù hợp lý.

Nói về chuông Ngân Thiên, sở dĩ mang tên gọi bởi vậy là vì chưng tiếng chuông vang rền lên tận trời xanh.

Chuông Ngân Thiên gắn sát với sự tích nhỏ trâu quà dưới lòng hồ nước Tây. Chuyện nhắc rằng, sau khi đúc, chuông được gửi lên đỉnh tháp Báo Thiên. Khi ấy thần linh đều tụ về địa điểm này, hai vị thánh tăng mới bước đầu đánh chuông. Tiếng chuông vang rền, ngân cho tới tận Trung Hoa. Bởi đồng black là bà mẹ của vàng, con trâu kim cương Hoa Hạ ngỡ là tiếng bà mẹ gọi bèn vực lên chạy về khu đất Thăng Long, rồi sau được trấn yểm bên dưới lòng hồ Tây. Gần địa điểm trâu trầm xuống được dựng đền thờ, call là đền rồng Kim Ngưu, nghĩa là đền rồng Trâu Vàng. Fan dân Thăng Long vẫn phao rằng, phần nhiều đêm trời đẹp nhất trâu xoàn lại nổi lên phương diện Tây Hồ, có lẽ là bởi vì vậy.

Lại nói đến quả chuông Ngân Thiên, nhị vị thánh tăng cho rằng thần linh Đại Việt tuy những nhưng quỷ ma cũng không thiếu. Trải qua các cuộc chiến tranh, tương đối nhiều hồn phách của binh sĩ Trung Hoa bỏ xác trên đất Việt vẫn hay quấy nhiễu nhân gian. Do vậy, nhị vị sẽ chiêu hồn họ để gia công chày giải oan. Với đều binh hồn thiết yếu siêu thoát, hai vị lại thu hồn phách của mình vào chuông Ngân Thiên rồi thả xuống sông Lục Đầu. Khu vực quả chuông rơi xuống có cách gọi khác là “đoạ tầm thường lại”, tức vũng chuông rơi.

***

Đến trên đây ta có thể thấy đều yếu tố linh thiêng tạo nên sự Tứ Đại Khí của mảnh đất nền An Nam. Nó thần thánh, bởi nó được khiến cho từ nhị vị thánh tăng bạt tử của Đại Việt – Nguyễn Minh Không cùng Từ Đạo Hạnh. Nó thần thánh, bởi vì nó hội tụ tất cả linh khí cùng tinh hoa của 4000 năm lịch sử vẻ vang dân tộc. Và nó thần thánh, vày đó là đầy đủ pháp khí nối liền với Phật cùng Thần.

Trải qua bao phong tía tuế nguyệt, An phái mạnh Tứ Đại Khí đã chứng kiến những trang sử hào hùng của nhì thời Lý, Trần. Bạn ta nói Lý-Trần là hai thời đại huy hoàng của Đại Việt bởi đây là những triều đại tôn vinh Phật Pháp, coi Phật giáo là quốc pháp giai cấp đất nước, và trong cả nhiều vị vua cũng xuất gia tu hành. Đây cũng chính là thời kỳ mà đều bậc công dụng đã xuất hiện làm sáng ngời non sông, như Lý hay Kiệt, Hưng Đạo Vương nai lưng Quốc Tuấn, v.v. Có lẽ cũng còn một lý do để tin rằng, trang sử huy hoàng kia có góp sức không bé dại của 4 bảo khí đất An Nam…